2026 DGS Geometri Açılar Konu Anlatımı

Açının Tanımı

Açı, başlangıç noktaları ortak olan iki ışının birleşimidir. Bu tanım, açıyı yalnızca iki çizginin yan yana gelmesi olarak değil, ortak bir başlangıçtan çıkan yönlerin oluşturduğu bir yapı olarak anlamayı sağlar. Bu nedenle açıyı tanımlarken ışınların nereden çıktığına bakılır; ortak başlangıç noktası olmadan açıdan söz edilemez.

Açının Bölümleri

Açıyı oluşturan ışınlar, açının kenarıdır. Bu kenarlar, açının sınırlarını belirler ve açının hangi yönde açıldığını gösterir. Işınların kesiştiği nokta ise açının köşesidir. Köşe, iki ışının ortak başlangıç noktasıdır; bu nokta açının merkezindeki birleşme yeri gibi düşünülebilir. Böylece bir açıda kenar ile köşe birbirinden ayrılır: kenarlar yönü, köşe ise başlangıç noktasını ifade eder.

Açı Ölçü Birimleri

Açı derece ve radyan gibi birimlerle ölçülür. Bu bilgiler içinde en temel olanı derecedir; günlük geometri anlatımında çoğunlukla derece kullanılır. Bir tam dönüş 360 derecedir ve aynı değer tam açı için de geçerlidir. Bir devir de 360 dereceye eşittir. Bu eşitlikler, tam bir tur atıldığında ölçünün 360° olarak ifade edildiğini gösterir.

Derece, Dakika ve Saniye

Bir derece 60 dakikaya eşittir. Bu nedenle derece, daha küçük parçalara ayrılabilir ve ölçüler daha hassas biçimde ifade edilebilir. Bir dakika 60 saniyeye eşittir. Bu ilişki, açının çok küçük farklarının da yazılabilmesini sağlar. Ayrıca bir derece 3600 saniyeye eşittir; çünkü 1 derece içinde 60 dakika, her dakikada da 60 saniye bulunur. Bu üçlü yapı, açı ölçülerini birbirine dönüştürürken temel dayanaktır.

Açı Türleri

Dar açı 1 dereceden 89 dereceye kadar olan açılardır. Yani bu aralıkta kalan açılar, 90 dereceye ulaşmadan önceki küçük açılar olarak düşünülür. 1° ile 89° arasındaki bu sınır, dar açıyı diğer açı türlerinden ayırır. Tam açı ise 360°'dir; bu, bir nokta etrafında tam dönüşün tamamlanmış hâlidir.