2026 KPSS Ortaöğretim Coğrafya İklim Bilgisi Test Çöz

1.

Akdeniz ikliminin görüldüğü bir yerleşmede yazlar uzun ve kurak, kışlar ise ılık ve yağışlı geçmektedir. Bu yerleşmede yıllık sıcaklık ortalaması da 18 °C olarak ölçülmüştür.

Buna göre bu yerleşme için aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?

Çözümü gör

Doğru cevap: A

Yerleşmede kışların yağışlı geçtiği açıkça verilmiştir ve Akdeniz ikliminde en fazla yağışın kış mevsiminde görüldüğü bilinir. Bu nedenle doğru çıkarım A’dır. B seçeneği en sıcak ay ortalamasını anlatır; verilen 18 °C ise yıllık ortalamadır. En güçlü çeldirici B’dir, çünkü aynı iklim kaynaklardaki başka bir sayısal değeri temsil eder ancak soruda istenen bilgi değildir.

2.

Yaz sıcaklığının güneş ışınlarının düşme açısıyla ilişkilendirildiği ve kuraklığın alçalıcı hava hareketlerine bağlandığı bir iklim tipi ele alınmaktadır. Bu iklimde doğal bitki örtüsünde maki toplulukları yaygındır.

Bu iklim tipi aşağıdakilerden hangisidir?

Çözümü gör

Doğru cevap: B

Verilen ipuçları Akdeniz iklimine özgüdür: yaz sıcaklığının güneş ışınlarının düşme açısıyla açıklanması, kuraklığın alçalıcı hava hareketlerine bağlanması ve makinin yaygın olması bu iklimin ayırt edici özellikleridir. Karadeniz ve muson iklimlerinde yağış rejimi farklıdır, tundra ve sert karasal iklim ise bitki örtüsü ve sıcaklık özellikleri bakımından uyuşmaz. En güçlü çeldirici Karadeniz iklimidir; çünkü o da Türkiye iklimlerinden biridir ancak maki ve kuraklık özelliğiyle örtüşmez.

3.

Bir kıyı merkezinde yağışların yıl içinde kışın artıp yazın belirgin biçimde azalması, aynı yerde yazın kurak dönemin yaşanmasıyla birlikte gözlenmiştir. Yerel bitki topluluğu da bodur çalılardan oluşmaktadır.

Buna göre bu merkezde aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılabilir?

Çözümü gör

Doğru cevap: A

Bodur çalılardan oluşan yerel topluluk, Akdeniz ikliminin doğal bitki örtüsü olan makiyi gösterir. En güçlü çeldirici D’dir; çünkü sıcaklıkla ilgili bir yargı içerir, ancak verilen kurulum böyle bir sonuca götürmez ve kaynaklarda da bu çıkarım yoktur.

4.

Aşağıdakilerden hangisi Akdeniz iklimine ilişkin değildir?

Çözümü gör

Doğru cevap: E

Akdeniz ikliminde en fazla yağış kış mevsiminde görülür; yaz mevsimi en az yağışlı dönemdir. Bu nedenle E yanlıştır. En güçlü çeldirici D’dir; çünkü 600-1000 mm aralığı Akdeniz iklimi için doğrudur ve soru dikkat gerektiren tek aykırı yargıyı ayırır.

5.

I. En sıcak ayın ortalaması 26-28 °C’dir. II. Yıllık sıcaklık ortalaması 18 °C’dir. III. Yıllık yağış miktarı ortalama 600-1000 mm arasındadır. Yukarıdakilerden hangileri Akdeniz iklimiyle ilgili doğru yargılardır?

Çözümü gör

Doğru cevap: E

Üç yargı da onaylı kaynaklarla birebir uyumludur. En güçlü çeldirici D’dir; çünkü II ve III doğru olsa da I de doğru olduğundan eksik kalır.

6.

Adana’da yaz aylarında sıcaklığın yükseldiği, kış mevsiminde yağışların belirginleştiği ve doğal bitki örtüsünde maki topluluklarının görüldüğü bir iklim etkili olmaktadır.

Buna göre bu merkezde aşağıdaki iklim tiplerinden hangisi etkilidir?

Çözümü gör

Doğru cevap: B

Yazların sıcak, yağışların kışın toplandığı ve maki topluluklarının görüldüğü iklim Akdeniz iklimidir. En güçlü çeldirici Karadeniz iklimidir; ancak onda yağış yıl geneline daha düzenli dağılır ve maki değil orman örtüsü öne çıkar.

7.

İzmir, Antalya ve Mersin'de aynı gün yapılan gözlemlerde yaz döneminde sıcaklığın belirgin biçimde yükseldiği, buna karşılık yağışların özellikle kış aylarında arttığı belirtilmiştir.

Buna göre Akdeniz iklimi için aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?

Çözümü gör

Doğru cevap: A

Gözlemde yağışların özellikle kış aylarında arttığı belirtilmektedir; bu, Akdeniz ikliminde en fazla yağışın kış mevsiminde görüldüğünü gösterir. En güçlü çeldirici B'dir; 18 °C yıllık sıcaklık ortalamasıdır, en sıcak ay ortalaması değildir.

8.

29 numaralı kaynakta, deniz seviyesindeki belirli referans koşulları için bir basınç değeri verilmiştir. Bu değer, standart kabul edilen atmosfer koşullarını ifade etmektedir.

Buna göre bu referans koşullarındaki standart değer aşağıdakilerden hangisidir?

Çözümü gör

Doğru cevap: B

Standart atmosfer basıncı, deniz seviyesinde 0 m yükseltide, 45° enleminde ve 15°C sıcaklıkta 1013 mb olarak kabul edilir. 1015 mb seçeneği yakın bir değer olduğundan güçlü bir çeldiricidir; ancak verilen standart değer 1013 mb'dır.