2026 KPSS Önlisans Türkçe Ses Bilgisi Test Çöz

Türkçede bazı sözcükler ek aldığında ikinci hecedeki dar sesini korumaz. Bu değişme, özellikle iki ve daha çok heceli sözcüklerde görülür. Buna karşılık tek heceli sözcüklerde aynı durum genellikle ortaya çıkmaz.

Bu parçaya göre aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?

“Geniş sesle biten bir eylem, ‘-yor’ ekiyle kullanıldığında söyleyişte daralmaya uğrayabilir.” cümlesinden kesin olarak çıkarılabilecek yargı aşağıdakilerden hangisidir?

“Kitap” sözcüğü bir ek aldığında son sesinin niteliği değişebilir. Bu değişiklik, ekin başlangıç sesine bağlı olarak ortaya çıkar. Ancak sözcüğün her kullanımında aynı değişmenin gerçekleştiği söylenemez.

Bu parçadan aşağıdakilerden hangisi çıkarılabilir?

“Sert ünsüzle biten bir sözcüğe, başındaki ses bakımından sertleşebilen bir ek getirildiğinde ekin ilk sesi de sertleşir.” cümlesinde anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

Türkçede sözcüklerin ses yapısı incelenirken önce ünlülerin sayısı belirlenebilir. Çünkü her hecede en az bir ünlü bulunur ve sözcükteki hece sayısı bu seslerin sayısıyla ilişkilidir. ---- Bu nedenle ses bilgisi çalışmalarında ünlülerin sayılması temel bir başvuru yoludur.

Bu parçada boş bırakılan yere düşüncenin akışına göre aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

I. Geniş ünlüyle biten bir fiile “-yor” eki geldiğinde daralma görülebilir. II. Sert ünsüzle biten sözcüğe sertleşme özelliği taşıyan ek geldiğinde sertleşme ortaya çıkabilir. III. Ünsüzle biten sözcükten sonra ünlüyle başlayan sözcük gelirse ulama oluşabilir. IV. Türkçede sözcük başında iki ünsüz yan yana bulunabilir. V. p, ç, t, k gibi sert ünsüzler ünlüyle başlayan ek aldığında yumuşayabilir.

Numaralanmış cümlelerin hangisinde sözcük başındaki ses düzeniyle ilgili yanlışlık vardır?

Konuşma sırasında sözcüklerin sınırları her zaman belirgin kalmaz. Bir sözcüğün son sesi ünsüz, sonraki sözcüğün ilk sesi ünlü olduğunda iki sözcük birbirine bağlı biçimde söylenebilir. Bu özellik, yazıdaki sözcük sayısını değiştirmeden söyleyişte bir akıcılık sağlar.

Bu parçaya göre aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Ses olaylarını sınıflandırırken değişikliğin sözcükte mi, ekte mi gerçekleştiğine bakmak gerekir. Sert ünsüzle biten bir sözcüğe gelen ekin ilk sesi sertleşiyorsa sözcük ile ek arasında bir uyum kurulmuştur. Bu durum, sözcüğün son sesinin yumuşamasıyla karıştırılmamalıdır.

Bu parçadan aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

Bir sözcüğün hece yapısını belirlerken harfleri tek tek saymak yeterli değildir; sözcükteki ünlülerin sayısına bakmak gerekir. Örneğin “Ankara” sözcüğünde üç ünlü bulunduğu için üç hece vardır. Bu ölçüt, uzun ya da kısa sözcüklerin hece sayısını belirlemede kullanılabilir.

Bu parçaya göre aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Türkçede ses olayları, eklerin sözcük kökleriyle buluşması sırasında farklı biçimlerde ortaya çıkar. İkinci hecedeki dar ünlünün eklenmeyle kaybolması ile sert ünsüzün ek etkisiyle sertleşmesi aynı ses olayı değildir. Geniş ünlüyle biten bir fiile “-yor” ekinin gelmesi ise başka bir ses değişikliğinin görülmesine zemin hazırlayabilir.

Bu parçadan aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?