2026 KPSS Lisans Tarih İnkılaplar Test Çöz

Doğru cevap: B

Saltanat, TBMM tarafından 1 Kasım 1922’de kaldırılmıştır.

Doğru cevap: C

Cumhuriyet 29 Ekim 1923’te ilan edilmiştir.

Doğru cevap: A

Lozan’ın 1923’te imzalanması ile Cumhuriyet’in aynı yıl içinde ilan edilmesi, dış tanınma ve iç rejim değişikliğinin birbirini izleyen ve aynı dönem içinde tamamlanan süreçler olduğunu gösterir. B yanlıştır; çünkü Lozan, Cumhuriyet’ten önce imzalanmıştır. C de yanlış sırayı verir. D doğru bilgi gibi görünse de anlatıda asıl vurgulanan sonuç, iki dönüşümün aynı dönemde tamamlanmasıdır; bu nedenle çıkarım olarak en uygun ifade değildir.

Doğru cevap: A

Alıntıdaki ilk makam 1 Kasım 1922 tarihiyle Saltanat'a, ikincisi 3 Mart 1924 tarihiyle Halifelik'e işaret etmektedir. Doğru sıralama Saltanat → Halifelik'tir. B şıkkı sırayı ters çevirmekte, C ve D şıkları Şeyhülislamlık'ı karıştırmaktadır; Şeyhülislamlık lağvedilmiş olmakla birlikte buradaki 'egemenliği şahıs adına bulunduran makam' tanımına tam oturmaz ve belirtilen tarihlerle örtüşmez.

Doğru cevap: D

1928'de yapılan Anayasa değişikliği yalnızca İslam ibaresini metinden kaldırmış; laiklik ilkesi ise Anayasa'ya ancak 1937 yılında açıkça eklenmiştir. D şıkkı bu ikisini birbirine karıştırarak 1928'i laiklik maddesinin ekleniş yılı olarak sunmakta ve bu nedenle yanlıştır. C, E ve B şıkları kaynaklara dayanılarak doğrulanabilir; A şıkkı kaynaklar ile örtüşmektedir.

Doğru cevap: C

C şıkkı, paragraftaki iki somut olguyu — Lozan Antlaşması'nın 1923'teki uluslararası tanınma işlevi ve İsmet İnönü'nün 1938 sonrası Kemalist sürekliliği — birleştirerek tutarlı ve sınırlı bir çıkarım yapmaktadır. A şıkkı, Lozan'ı Birinci Dünya Savaşı yenilgisiyle ilişkilendirmekte, bu Sevr Antlaşması'na ait bir özellik olduğundan yanlıştır. E şıkkı, Celâl Bayar'ı öne sürmekte; ancak kaynaklar bu bilgiyi desteklememektedir. B şıkkı, aşırı-genelleme içeren ve metinle çelişen bir iddiadır.

Doğru cevap: B

Kaynaklar ve #1113, 1928 yılında 1924 Anayasası'ndan 'devletin dini İslam'dır' hükmünün çıkarıldığını ve bunun laikleşme sürecinin kritik adımı olduğunu açıkça belirtmektedir. En güçlü çeldirici C şıkkıdır: 1937'de laiklik ilkesi Anayasa'ya ilke olarak eklendi; bu da anayasal bir adımdır ancak 1928'deki değişiklikten farklı ve daha sonraki bir işlemdir. D şıkkı (Halifeliğin kaldırılması, 1924) laikleşmeyle ilgilidir fakat 1928 değişikliğiyle özdeş değildir. Tevhîd-i Tedrisat ise eğitim alanındaki laikleşme adımıdır, anayasa değişikliği değildir. Soru, 'Anayasa'dan İslam ibaresi çıkarılması' ile '1937 laiklik değişikliği' arasındaki ince kronolojik ve kategori sınırını test etmektedir.

Doğru cevap: A

Kaynaklar, Lozan Antlaşması'nın Türkiye Cumhuriyeti'nin uluslararası tanınmasını sağladığını ortaya koymaktadır. Kaynaklar, İsmet İnönü'nün 1938 sonrasında Kemalist reformları sürdürdüğünü belirtmektedir. Bu iki olgu birlikte değerlendirildiğinde, uluslararası meşruiyet zemininin reform sürecinin kurumsal sürekliliğine zemin hazırladığı sonucuna varılabilir (A şıkkı). B şıkkı açık bir aşırı-genelleme hatasıdır: kaynaklar İnönü'nün reformları 'sürdürdüğünü' belirtmekte, 'sona erdirdiğini' değil. C şıkkı ise reformların yalnızca Atatürk'e özgü olduğunu ima eder; bu, İnönü'nün sürekliliğiyle doğrudan çelişmektedir. D ve E şıkları ise kaynaklarda hiçbir biçimde desteklenmeyen kapsam hatası içeren yargılardır.

Doğru cevap: D

Lozan Antlaşması'nın 1923'te imzalanması ve Türkiye Cumhuriyeti'nin uluslararası alanda tanınması aynı yılın gelişmeleridir; Cumhuriyet de 29 Ekim 1923'te ilan edilmiştir. Saltanatın kaldırılması ise 1 Kasım 1922'de gerçekleştiği için tek tarih kusuru taşıyan seçenek D'dir. Güçlü çeldirici C doğrudur; kaynaklar Lozan'ın 1923'te uluslararası tanınmayı sağladığını açıkça belirtir.

Doğru cevap: B

Sözde egemenliğin kaynağının millete geçmesi vurgulanmaktadır. Bu, 29 Ekim 1923'te ilan edilen Cumhuriyet anlayışıyla doğrudan ilişkilidir. En güçlü çeldirici Saltanat'tır; çünkü o da devlet düzeniyle ilgilidir, ancak millî egemenlik yerine hanedan egemenliğini ifade eder.